ગુજરાતમાં આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીને લઈને રાજકીય પક્ષોએ અત્યારથી જ પડદા પાછળ વ્યૂહરચના ઘડવાની શરૂઆત કરી દીધી છે. આ વખતે ચૂંટણી પ્રચાર કે સંગઠન કરતાં પણ ઉમેદવારોની પસંદગીની પ્રક્રિયામાં મોટો બદલાવ જોવા મળી શકે છે. બદલાતા સમય અને ‘Gen-Z’ એટલે કે 18થી 25 વર્ષના નવયુવાન મતદારોના વધતા પ્રભાવને ધ્યાનમાં રાખીને ભાજપ, કોંગ્રેસ અને આપ જેવા મુખ્ય રાજકીય પક્ષો પ્રયોગાત્મક મૂડમાં જણાઈ રહ્યા છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, બેથી વધુ ટર્મથી સતત ચૂંટાતા અને 55 વર્ષથી વધુ વય ધરાવતા ઘણાં દિગ્ગજ નેતાઓને આ વખતે સ્વેચ્છાએ અથવા પક્ષના આદેશથી નિવૃત્ત થવું પડી શકે છે.
રાજકીય પક્ષોના આંતરિક સર્વે મુજબ આજનો યુવા મતદાર પરંપરાગત જાતિવાદી રાજકારણ અને જૂના ચહેરાઓથી કંટાળ્યો છે. યુવાનો હવે ડિજિટલ યુગ સાથે તાલ મિલાવી શકે તેવા શિક્ષિત પ્રતિનિધિઓની માંગ કરી રહ્યા છે. આ પરિસ્થિતિમાં એન્ટી-ઇન્કમ્બન્સી ટાળવા માટે રાજકીય પક્ષોએ ‘નો-રિપીટ થીયરી’નો અમલ કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે. 55 વર્ષની વયમર્યાદાનો વણલખ્યો નિયમ લાગુ કરી સિનિયર નેતાઓને સંગઠનમાં માર્ગદર્શકની ભૂમિકા સોંપવામાં આવશે અને ચૂંટણી મેદાનમાં માત્ર યુવા લોહીને જ તક આપવાની ભાજપ તથા કોંગ્રેસે તૈયારીઓ કરી લીધી છે.
દિલ્હી હાઇકમાન્ડે અત્યારથી જ ગ્રાઉન્ડ લેવલ પર નવા ચહેરાઓની શોધખોળ શરૂ કરી દીધી છે. આ વખતે કેવળ સંગઠનના જૂના કાર્યકરો જ નહીં, પરંતુ સ્થાનિક સ્તરે લોકપ્રિય નેતાઓ ઉપરાંત સોશિયલ મીડિયા ઇન્ફ્લુએન્સર્સ, વકીલો, ડોક્ટર્સ, એન્જિનિયર્સ અને યુવા નેતાઓની પ્રોફાઈલ ચકાસવામાં આવી રહી છે. ટેક-સેવી અને યુવાનો સાથે સીધો સંવાદ સાધી શકે તેવા લોકોને પ્રથમ પસંદગી આપવામાં આવશે. જો આ નવી પેટર્ન સંપૂર્ણ રીતે લાગુ થશે તો કેટલાય સિનિયર દિગ્ગજ નેતાઓને ઘરે બેસવાનો વારો આવશે.
આ ચૂંટણી માત્ર યુવા પુરુષ ચહેરાઓ પૂરતી સીમિત નહીં રહે, પરંતુ તેમાં નવોદિત અને ઉચ્ચ શિક્ષિત મહિલા ઉમેદવારોને પણ પૂરતી તક આપવામાં આવશે. બીજી તરફ, ટિકિટ કપાવાના ડરથી અત્યારથી જ કેટલાય દિગ્ગજોએ દિલ્હી અને ગાંધીનગરના આંટાફેરા વધારી દીધા છે. રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે નવી પેઢીને રાજકારણમાં લાવવાનો નિર્ણય સરાહનીય છે, પરંતુ જો સિનિયરોની ટિકિટ કપાશે તો પક્ષમાં આંતરિક બળવા અને અસંતોષને શાંત કરવો એ રાજકીય પક્ષો માટે લોઢાના ચણા ચાવવા સમાન સાબિત થશે.
જો ભાજપ, કોંગ્રેસ અને આમ આદમી પાર્ટી આ રણનીતિ પર મક્કમ રહેશે તો આગામી વિધાનસભા ગૃહનો નજારો સાવ બદલાયેલો જોવા મળશે. આ નિર્ણયથી ગુજરાતના રાજકારણમાં એક મોટા ‘પેઢીગત પરિવર્તન’નો ઉદય થશે અને આ સમગ્ર બદલાવનું મૂળ કારણ ‘Gen-Z’ મતદારો રહેશે.
